مهارت ابراز وجود

قاطعیت و صراحت و جراتمندی

مهارت ابراز وجود

ابراز وجود، احقاق حقوق شخصی و بیان مستقیم و مناسب باورها، احساسات و خواسته‌ها و نیازهاست که با احترام به حقوق دیگران همراه است. ابراز وجود در رشد روان‌شناختی فرد تأثیر زیادی دارد و موجب افزایش عزت نفس و احساس رضایت شخصی، تصمیم‌گیری مستقل و افزایش احتمال ارضای نیازها و خواسته‌ها می‌شود. این سبک رفتار بین­ فردی در مقابل رفتار منفعلانه و پرخاشگرانه قرار دارد. در سبک منفعلانه فرد حقوق، افکار، احساسات و خواسته‌های خود را نادیده می‌گیرد و هدف وی فقط جلب رضایت و خشنودی دیگران است. در سبک پرخاشگرانه فرد برای رسیدن به خواسته‌های خود حقوق دیگران را پایمال می‌کند و برای این‌کار از انواع مختلف رفتارهای پرخاشگرانه استفاده می‌کند. اما در قاطعیت و صراحت، فرد برای خواسته ها و نیازها و ارزش های خودش، به اندازه دیگران احترام قایل می شود. نه کمتر و نه بیشتر. نه آنقدر که نیازهای خود را فدای خواسته های دیگران کند تا بتواند رابطه اش را با دیگران به هر قیمتی که شده حفظ کند و نه آنقدر که دیگران را و رابطه با دیگران را صرفا در جهت ارضای نیازهای شخصی خودش ببیند و از آن ها سو استفاده کند. جراتمندی یکی از ویژگی های افراد موفق است و مهارتی است که قابل یادگیری است.

مشاوره روانشناسی

مشاوره خانواده

ابراز-وجود

سبک های مختلف ارتباطی

پرخاشگرانه: افراد پرخاشگر معمولا از روش های معمول قلدری، مثل اعمال زور و فشار و تهدید و ارعاب و توهین دیگران را تحت سلطه خود در می آورد.
منفعلانه: افراد منفعل معمولا عصبانیت خود را فرو میخورند و با خود خوری و خود کوچک انگاری، خود را تحت سلطه دیگران میبرند.
منفعلانه –پرخاشگرانه: افرادی که سبک منفعل_پرخاشگر دارند با کارشکنی، زیراب زنی و غیبت، عصبانیت خود را بروز میدهند.
جراتمندانه( قاطعانه): افراد قاطع معمولا براحتی احساسات خود و دیگران را درک می کنند و در بهترین فرصت و در کمال خونسردی، از حق خود دفاع میکنند.

سبک-ارتباطی

مراحل آموزش ابراز وجود

ابراز وجود یک مهارت است پس مثل هر مهارت دیگری می‌توان آن را یادگرفت. اول کار ممکن است کار سختی به ­نظر برسد ولی هرچه بیش‌تر تمرین شود، مهارت فرد نیز بیش‌تر خواهد شد. در زیر مراحل ابراز وجود آمده است:

شناخت حقوق شخصی: حق با احترام رفتارشدن، بیان عقاید و احساسات شخصی، داشتن اولویت‌های خود و رد کردن تقاضاها و پیشنهادهای دیگران بدون داشتن احساس گناه.

شناخت احساسات، نیازها و خواسته‌ها: تعیین زمان و مکان مناسبی برای صحبت در مورد موضوع مورد نظر.

بیان افکار و عقاید، احساسات و نیازها: این قسمت مهم‌ترین مرحله ابراز وجود است که باید با توجه به اصول و قواعد زیر انجام شود:

توصیف افکار، احساسات و نیازها با ضمیر “من”: چنین جملاتی حاکی از اعتماد به‌نفس و پذیرش مسئولیت افکار و احساسات است.

استفاده از جملات مستقیم و محترمانه: در ابراز وجود معمولاً توضیح و تفسیر و معذرت‌خواهی وجود ندارد ولی در عین حال جملات محترمانه بوده و از کلمات سرزنش‌کننده و توهین‌آمیز استفاده نمی‌شود.

نه_گفتن

در مواردی که ارتباط صمیمانه‌ای با طرف مقابل وجود دارد فرد باید به او نشان دهد که متوجه احساسات او هست. برای این منظور، انجام کارهای زیر مفید است:

توضیح کوتاهی در مورد ضرورت ابراز وجود

همدلی با طرف مقابل و بیان آن

معذرت­ خواهی برای ناراحت شدن طرف مقابل و نه ابراز وجود: می‌توانید به­ خاطر ناراحت شدن او، ولی نه برای اینکه حرف خود را زدید، معذرت‌خواهی کوتاهی کنید “متاسفم که ناراحت شدی”.

استفاده از زبان بدن قاطعانه مانند قاطعیت و محکم بودن لحن صدا، تماس چشمی، حالت چهره قاطع و در عین حال آرام و وضعیت بدنی محکم.

پرسیدن نظر طرف مقابل، وقتی فرد احساسات و خواسته خود را بیان کرد باید از طرف مقابل هم بخواهد تا نظر خود را بیان کند.

تشکر کردن و یا تلاش برای پیدا کردن راه حلی که برای هر دو طرف قابل قبول باشد، اگر طرف مقابل تقاضای فرد را قبول کرد باید از او تشکر شود. ولی اگر تقاضای وی ممکن است به‌نحوی طرف مقابل را دچار مشکل کند باید دو طرف سعی کنند راه‌حلی را پیدا کنند که برای هر دو راضی‌کننده باشد.

نه_گفتن

پیامدهای خود ابرازی

افزایش خود کارامدی و افزایش اعتماد به نفس

خوداگاهی و خودباوری

همدلی و ارتباط موثر

حل تعارض

مدیریت خشم

حل مساله

سلامت روان و سازگاری

نه گفتن و گوش دادن فعال

نه_گفتن

مهارت امتناع یا ” نه ” گفتن

آیا شما جز آن دسته افرادی هستید که نمی تواند نه بگوید؟ آیا با جواب منفی به دیگران احساس ناراحتی می‌کنید؟ آیا می‌ترسید که طرف مقابل دیگر با شما حرف نزند؟ آیا فکر می‌کنید که با دادن پاسخ منفی، فردی خودخواه به نظر می‌آیید؟ وقتی بفهمید دقیقا چه چیزی باعث ناراحی‌تان می‌شود، می‌توانید منطقی‌تر به شرایط نگاه کنید. اگر می‌ترسید با نه گفتن به یک فرد، توجه‌اش را از دست بدهید، وقت آن است که در رابطه‌تان با آن فرد تجدید نظر کنید.

گاهی اوقات دیگران با روش‌های مختلفی شما را فریب می‌دهند تا به درخواست‌شان جواب مثبت بدهید. وقتی که این روش‌ها را بشناسید، راحت‌تر می‌توانید به خواسته‌های غیرمنطقی دیگران نه بگویید. برخی از روش‌هایی که باعث می‌شوند برخلاف میل‌تان جواب مثبت بدهید، عبارتند از:

پرخاشگری کردن: گاهی دیگران تلاش می‌کنند تا با پرخاشگری، بدجنسی یا بی‌ادبی از شما جواب مثبت بگیرند. باید در این مواقع با خونسردی و بی‌توجهی به لحن بی‌ادبانه‌ی آنها پاسخ منفی بدهید.

شکایت کردن: فرد با ناله و شکایت و حتی بدون درخواست به گونه‌ای رفتار می‌کند تا شما داوطلبانه به او کمک کنید. در این مواقع بهتر است موضوع صحبت را عوض کنید. مدتی با آن فرد ارتباط نداشته باشید یا به او بگویید از اینکه در این وضعیت قرار گرفته است، ناراحتید.

القا حس عذاب وجدان: برخی تلاش می‌کنند تا با گفتن چیزهایی مانند اینکه هیچ وقت کمک نمی‌کنید یا در تنگنا پشتش را خالی می‌کنید در شما عذاب وجدان ایجاد کنند. در این مواقع با آرامش، دفعات قبلی که به او کمک کرده‌اید را یادآوری کنید و بگویید این بار قضیه فرق می‌کند و نمی‌توانم به شما کمک کنم.

تعریف و تمجید: ممکن است فردی با تعریف کردن از شما و گفتن اینکه «چقدر شما در انجام فلان کار فوق‌العاده هستید» یا «چه فرد باهوشی هستید»، از شما چیزی درخواست کند. در این مواقع از تعریف و تمجید طرف مقابل شرمنده یا جوگیر نشوید و جواب مثبت ندهید.

نه_گفتن

مهارت امتناع یا نه گفتن یکی از انواع پاسخ‌های ابراز وجود محسوب می‌شود که در موقعیت‌هایی کاربرد دارد که فرد تحت فشار منفی دیگران برای انجام کاری قرار می‌گیرد که نمی‌خواهد آن را انجام دهد و یا در مورد درستی و نادرستی آن مطمئن نیست. فشار منفی دیگران یکی از عوامل خطر مهم در بروز بسیاری از آسیب‌های روانی اجتماعی مانند مصرف مواد، ارتکاب جرم و روابط جنسی ناسالم و پرخطر است. در چنین مواردی افراد باید به مهارت امتناع یا مقابله با فشارهای منفی مجهز باشد تا بتواند از خود محافظت کند. این مهارت شامل سه مرحله است:

سؤال کردن: این مرحله اختصاص به مواردی دارد که پیشنهاد طرف مقابل مبهم بوده و فرد تردید دارد که آیا قبول آن وی را دچار دردسر می‌کند یا خیر. در صورتی‌که پیشنهاد کاملاً مشخص و روشن است لازم نیست این مرحله طی شود.

بیان مخالفت: در این مرحله فرد باید مخالفت خود را قاطعانه بیان کند. ویژگی‌های بیان قاطعانه مخالفت عبارت است از:

شروع جمله با کلمه” نه”: این کلمه یک پیام مخالفت روشن و مستقیم را به طرف مقابل می‌دهد و لذا احتمال این‌که وی بخواهد با توسل به روش‎های مختلف، نظر خود را تحمیل کند، کاهش می‌یابد.

استفاده از ضمیر “من”: ضمیر من نشان می‌دهد که فرد در مخالفت خود جدی و محکم است.

استفاده از زبان بدن قاطعانه: یکی از مهم ترین رفتارهای غیر کلامی در مهارت نه گفتن، هماهنگ بودن کلام و زبان بدن قاطعانه است.

اجتناب از بهانه آوردن و معذرت خواهی: از آوردن هر گونه بهانه خودداری کنید و به صورت مستقیم و قاطعانه مخالفت خود را بیان کنید.

ذکر یک دلیل مخالفت: این مرحله اختصاص به مواردی دارد که طرف مقابل قصد ترغیب فرد را به کاری که سلامت و آینده وی را به مخاطره می‌اندازد، ندارد. البته گاهی مواردی پیش می‌آید که با وجود مخالفت، طرف مقابل مرتب پیشنهاد خود را تکرار کرده و سعی می‌کند او را وادار به قبول پیشنهاد خود کند.

روش‎های زیر به فرد کمک می‌کند تا در مقابل این فشارها مقاومت کرده و تسلیم نشود:

تکرار دوباره و دوباره نه

مخالفت کردن در قالب جملات مختلف

بی‌اعتنایی

عوض کردن موضوع صحبت

بهانه آوردن و پشت گوش انداختن

ترک موقعیت

 

نه_گفتن

 

تبلیغات

انتخاب دکتر زیبایی برای انجام جراحی های مد نظر شما متناسب با بودجه فردی، سلیقه شخصی و میزان تبحر در کنار دسترسی آسان به پزشک امروزه به یک چالش مهم در دنیا تبدیل شده است، نگران نباشید دکتر زیبایی در ارائه خدمات جراحی و مشاوره رایگان در کنار شماست!!! مهم نیست کاندید عمل بینی هستید یا کاشت مو یا اینکه در کدام شهر هستید و چه سنی دارید، فقط کافیه با دکتر زیبایی تماس حاصل فرمایید.

منبع
سنجش برتر
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن